14.12.22
Կարդա’ Վիլյամ Սարոյանի «Բան ունեմ ասելու» պիեսը եւ գրի’ր, թե ո°րն էր պիեսի ասելիքը։
Այս պատմվածքի ասելիքը որ, պետք է հավատալ քեզ և ամեն քո երզանքները կլինեն և դու կլինես շատ ուրախ:
14.12.22
Կարդա’ Վիլյամ Սարոյանի «Բան ունեմ ասելու» պիեսը եւ գրի’ր, թե ո°րն էր պիեսի ասելիքը։
Այս պատմվածքի ասելիքը որ, պետք է հավատալ քեզ և ամեն քո երզանքները կլինեն և դու կլինես շատ ուրախ:
Ժամանակակից Լեհաստանի տարածքում մեր թվականության սկզբին բնակվում էին գերմանական սկիրների և լուգիացիների ցեղերը։ Այնուհետև նրանց փոխարինեցին վելբարյան մշակույթի գոթերը, իսկ 1-ին հազարամյակի վերջում՝ արևելյան պոլյանները, որոնց անունով կոչվեց երկիրը, և լյախերը, որոնց անունից առաջացավ մյուս ազգերի կողմից ժողովրդին տրված անունը։ Հայերեն «լեհ» անունը նույնպես ծագում է լյախերի ցեղի անունից։
Լեհաստանի ամբողջ պատմությունը լի է դրամատիկ իրադարձություններով, հարևան տերությունների ներխուժումներով ու զավթումներով։ Իր պատմության ընթացքում Լեհաստանը հինգ անգամ իրար մեջ բաժանել են հարևան պետությունները։
1807-1814 թվականներին շնորհիվ Նապոլեոնյան պատերազմների՝ 1807 թվականին՝ Պրուսիայից, իսկ 1809 թվականին՝ նաև Ավստրիայից խլված լեհական հողերի վրա Նապոլեոն Բոնապարտ կայսեր կողմից վերստեղծվեց լեհական ազգային պետականություն, Վարշավայի դքսություն անվամբ, որի գլուխ կանգնեցվեց Սաքսոնիայի կուրֆյուրստը։ Սակայն Նապոլեոն I-ի պարտությունից հետո Լեհական պետականությունը դարձյալ լուծարվեց, իսկ նրա հողերը բաժանվեցին կամ վերաբաժանվեցին հարևան պետությունների միջև։
75. Փակագծում տրված գոյականները գրի´ր եզակի կամ հոգնակի ձևով (պահանջվող ձևն ինչպե՞ս գտար):
Երբ շոգ է լինում, փիղը կնճիթով վերից վար ջրում է իրեն, հետո էլ ավազ է ցանում վրան, իբրև սրբիչ: Փղերը հոտերով են շրջում: Նրանց առաջնորդում է ծեր ու իմաստուն փիղը: Հոտոտելիս նրանք բարձրացնում են կնճիթները: Իսկ հենց որ կնճիթները թշնամու հոտ են առնում, նրանց տերերն անաղմուկ հեռանում, ասես գետնի տակն են անցնում: Այդ վիթխարի, ուժեղ կենդանին ոչ մի թշնամի չունի, բացի մարդուց:
76. Նախադասությունները լրացրո´ւ: Գրածդ բայերն ընդգծի´ր:
Աշխարհը շատ տխուր կլինի, եթե բոլորի երզանքները չկատարվեին :
Ամեն օր դպրոց գալը տոն կլինի, եթե ինձ բոլորը նվերներ նվիրեն:
Շներն իրենց անելիքը չեն իմանա, եթե չանեն :
Փողոցում ոչ մի ավտոմեքենա չի լինի, եթե չվարեն :
82. Ածանցավոր բառերն առանձնացրո´ւ և արմատն
ածանցից գծիկով բաժանի´ր:
Օրինակ՝ ձկնիկ — ձկն (ձուկն) — իկ:
Տնակ — տն (տուն) — ակ:
ա) Շապիկ, մկնիկ-մկն — իկ, զատիկ, ծաղիկ, բալիկ, մայրիկ- մայր-իկ, աղջիկ, շնիկ-շն -իկ, փիսիկ, գեղեցիկ, կապիկ, փոքրիկ-փոքր -իկ, սիրունիկ-սիրուն-իկ, կողիկ (կոտլետ)- կող -իկ, տիկ, թիթեռնիկ-թիթեռն -իկ, ծիտիկ-ծիտ -իկ, քթիկ-քթ-իկ, տոտիկ, մատիկ-մատ-իկ:
բ) Գնդակ-գնդ-ակ, գետակ-գետ-ակ, վանդակ, ելակ, կատակ, նապաստակ, առվակ-առվ-ակ, զավակ, բակ, գուշակ, որդյակ, դդյակ, կտակ, պատանյակ, թիակ, թակ, բլրակ, վարդակ, սոխակ, մահակ, մոծակ:
գ) Գայլուկ, բուկ, մանուկ, գառնուկ, ձագուկ, ձուկ, ձիուկ, բազուկ,մուկ, աղմուկ, հատուկ, մարդուկ, պոչուկ, վհուկ, ձմերուկ:
85. Նախադասություններն ավարտի´ր:
Աքլորներն իրար բզկտում էին, որովհհտև ….
Սարսափելի փոթորկից նավը շուռ կգար, եթե ….
Փողոցում երեխաներից բացի մարդ չկար, ուրեմն
Փողոցում երեխաներից բացի մարդ չկար, իսկ
Քանդակագործը գիշեր ու զօր աշխատում էր, երբ ….
Լավ եղանակին այնտեղ էի տանում շնիկիս, որ
88 Նախադասությունն ընդարձակի´ր` ավելացնելով ո”ւմ կամ ի՞նչը հարցերին պատասխանող բառեր կամ բառակապակցություններ:
Օրինակ ՝ Հանկարծ որսորդը նկատեց: — 1. Հանկարծ որսորդը շարժում նկատեց: 2. Հանկարծ որսորդը նկատեց ընկերոջը:
Սարդն ամբողջ կյանքում հաշվում է:
Հնէաբանները գտել են:
Շնաձուկը կերավ:
Բնությունն իր ներկատախտակի բոլոր գույներով էր զարդարել:
Սովորել՝ Երկրի ձգողությունը:Ծանրության ուժ և մարմնի կշիռ:
Հայտնի է, որ Երկրագնդի մակերևույթից դեպի վեր կամ որոշակի բարձրությունից դեպի ներքև նետված ցանկացած մարմին ընկնում է Երկրի վրա: Ցած են ընկնում տերևները, ձեռքից բաց թողնված քարը, անձրևի կաթիլները, ձյան փաթիլները և այլն:
Դրա պատճառը Երկրի ձգողությունն է:
Երկիրն օժտված է իրեն մակերևութամոտ մարմինները ձգելու հատուկ ընդունակությամբ, այնքան ակնհայտ է, որ հայտնի է եղել մարդկությանը դեռևս քաղաքակրթության ծագման ժամանակաշրջանից:Տիեզերական ձգողության շնորհիվ է,որ բոլոր մոլորակները, այդ թվում նաև Երկիրը, պտտվում են Արեգակի շուրջը:
Այն ուժը,որով Երկիրն է դեպի իրեն ձգում որև մարմին,կոչվում է ծանրության ուժ:
Ծանրության ուժն ուղղված է դեպի Երկրի կենտրոնը, հետևաբար նրա տարբեր վայրերում տարբեր ուղղություն ունի. նշանակվում է՝ Fծ.: Ծանրության ուժը կախված է մարմնի զանգվածից. որքան մեծ է մարմնի զանգվածը, այնքան մեծ է նրա վրա ազդող ծանրության ուժը:


Մարմիններին ձգելը յուրահատուկ է ոչ միայն Երկրին, այլև` բոլոր երկնային մարմիններին: Լուսինը նույնպես ձգում է իր վրա գտնվող մարմիններին. դա զգացել են Լուսնի վրա իջած տիեզերագնացները: Արեգակի ձգողության շնորհիվ է, որ մոլորակները պտտվում են նրա շուրջը:
Այն ուժը, որով մարմինը Երկրի ձգողության հետևանքով ազդում է անշարժ հորիզոնական հենարանի կամ ուղղաձիգ կախոցի վրա, կոչվում է մարմնի կշիռ։
Մարմնի կշիռն ընդունված է նշանակել P տառով։ Երկրի նկատմամբ դադարի վիճակում գտնվող, ինչպես նաև ուղղագիծ հավասարաչափ շարժվող մարմնի կշիռը հավասար է նրա վրա ազդող ծանրության ուժին.
Ձգողության ուժ տեսանյութ:
Պատասխանել հարցերին
Առաջադրանքներ`
1.Անծանոթ բառերը բացատրի՛ր:
Անծայրածիր- Անծայր կերպով ծավալված՝ չփռված, անծիր, անսահման, համատարած:
վայրէջքին-Դեպի վայր իջնելը, դեպի ցած ուղղված ընթացք՝ շարժում:
2.Պատմվածքից դուրս գրի’ր բարդ, ածանցավոր բառեր։
բարդ
անծայրածիր
խելքահան
այսօր
բայրէջք
այստեղ
ձյունաճերմակ
լուսաթափ
բարիհոքի
ատվածակեր
ածանցավոր
միլիոնավոր
մեղմություն
անթիվ
անտես
տարօրինակ
տխրություն
ուրախություն
կառուցվածք
անվնաս
աննախադեպ
անվերջություն
անիմանալի
անստեղծ
անվնաս
1.Առանց հաշվելու պարզիր, թե ո՞ր արտահայտություններն են իրար հավասար:
2.Արտահայտությունը արտագրիր առանց փակագծերի:
−(−27)= +27
3.Պարզիր, թե ո՞ր արտահայտությունների արժեքներն են իրար հավասար:
10.Կիրառելով բազմապատկման բաշխական օրենքը` հաշվիր այս արտահայտության արժեքը՝ 7⋅(−3)+(−3)⋅8
Պատասխան`(-3)*(7+8)=-43
11.Հաշվիր արտահայտության արժեքը:
−5+(−5)+(−5)+(−5)+(−5)+(−5)=-10+ -10+ -10=-30
12.Պարզիր, թե ո՞ր արտահայտություններն են իրար հավասար:
13.Պարզիր, թե որո՞նք են հավասար −91⋅y⋅x արտահայտությանը:
Ընտրիր ճիշտ տարբերակները:
14.29−1450 արտահայտությունը ներկայացրու արտադրյալի տեսքով:
Պատասխան՝ 29−1450=29⋅(1− 50)
15.Կիրառելով բազմապատկման բաշխական օրենքը՝ հաշվիր:
5⋅5−11⋅5+14⋅5−20⋅5−5= 5*(5-11+14 — 20 — 1)=-65
16.Լուծիր (y−2)⋅(y−2)−17⋅(y−2)=0 հավասարումը:
Առաջինը տեղադրիր փոքր արմատը:
Պատասխան՝
y1=
y2=
1.Նշիրսխալ պնդումը: