Կարդա՛ Դոնալդ Բիսեթի «Ռնգեղջյուրն ու բարի փերին» գործը։
Պատմվածքի վերաբերյալ ինքդ հորինի’ր 5 հարց։
1.Ռնգեղջյուրն ինչ էր անում գիշերը։
2.Ինչ էր սիրում ռնգեղջյուրը անել։
3. Ո՞վ օգնեց Սեմին։
4. Նկարագրի ռնգեղջյուրին ։
5.Ո՞րն է պատմության ասելիքը։
Կարդա՛ Դոնալդ Բիսեթի «Ռնգեղջյուրն ու բարի փերին» գործը։
Պատմվածքի վերաբերյալ ինքդ հորինի’ր 5 հարց։
1.Ռնգեղջյուրն ինչ էր անում գիշերը։
2.Ինչ էր սիրում ռնգեղջյուրը անել։
3. Ո՞վ օգնեց Սեմին։
4. Նկարագրի ռնգեղջյուրին ։
5.Ո՞րն է պատմության ասելիքը։
MY FAVORITE SPORT
IF…
ENGLISH



1 1/2 х 19520 : 3 1/5=
Առաջադրանքներ 5
Тренировочные упражнения
1.Вставьте пропущенные буквы.Ло…кий акробат; об…жать слабого; ни…кий берег; прим…рять платье; дневное осв…щение, отв…рить картошку; зап…вать песню; быстрая хо…ьба, ч…стота помещений; др…жит от холода; пос…деть на скамейке; зеленая тра….ка; прож…вать хлеб; пол…скать щенка;, букет с…рени; сл…зать с крыши; прор…дить морковь на грядке; пож…леть сироту; св…зать свитер; отв…рить ворота; упр…вление автомобилем.
2.Вставьте пропущенные буквы(чередующиеся гласные в корне слова).
Заг…рать на солнце; соб…рать огарки; разг…релся спор; к…снуться вопроса; заг…релась бумага; прик…снуться к плите; рука к…салась перил; обг…ревшая свеча; неприк…сновенный запас; сг…реть со стыда; осторожное к…сание; заг…реть на берегу моря; заг…реться от искры; чуть приг…реть; заг…рались на равнине.
3.Правописание Не с существительными(раздельно или слитно).
Знак (не) равенства; рассказывать (не) былицы; явная (не) справедливость; обидная (не) внимательность; обсуждали (не) успеваемость, а поведение; голубые (не) забудки; слепая (не) навить; возникшее (не) доразумение; (не) опытность ученика; (не) успех, а провал; осенняя (не) погода; вырваться из (не) воли; скрытая (не) приязнь; пережить (не) удачу.
4.Правописание Не с прилагательными.
(Не) обыкновенный талант; (не) стерпимая боль; (не) значительная сумма денег; (не) разлучные друзья; почуять (не) доброе; (не) уклюжие выражения; (не) навистный человек; (не) сокрушимая сила; (не) доступные вершины; отнюдь (не) прочный материал; подарку (не) рад; (не) веселый, а грустный взгляд; (не) подкупная честность; (не) уклюжий щенок; (не) ряшливая каморка.
5.Вставьте пропущенные буквы(н/нн в прилагательных)Листве…ая аллея; костя…ая ручка; экскурсио…ое бюро; гуси…ый клюв; серебря…ый портсигар; журавли…ый клин; оловя…ый солдатик; стекля…ая бутылка; ветре…ый день; масля…ая краска; румя…ое лицо; искре…яя радость; пенсио…ый возраст; таинстве…ая улыбка; обветре…ые руки; бездо…ая пропасть; лимо…ый сок; ра…ий рассвет; каме…ая ограда; песча…ая почва.
6.Правописание не/ни в местоимениях.(Не, ни) кого послушать; (не, ни) кому не помог; (не, ни) с кем поговорить; (не, ни) о чем не спорить; (не, ни) сколько вопросов; (не, ни) чего не делал; (не, ни) кого позвать; (не, ни) кому не писать; (не, ни) о ком не спрашивать; (не, ни) от кого утаивать.
7.Измените глаглы по лицам: есть, ходить, решать, смотреть.
8. Измените существительные по падежам: кукла, озеро, жизнь, стол
Պատասխանել հարցերին
1.Սննդառության ի՞նչ եղանակներ են ձեզ հայտնի:Ըստ սննդառության եղանակի կենդանի օրգանիզմները բաժանվում են երեք խմբի.ավտոտրոֆներ— էներգիա են ստանում արևից:հետերոտրոֆներ — էներգիա են ստանում օրգանական նյութերի քայքայումից:միքսոտրոֆներ — էներգիա կարող են ստանալ և արևից և օրգանական նյութերից:
2.Ինչպե՞ս են սնվում բույսերը:Բույսը արմատներով հողից կլանում է ջուր, իսկ տերևներով` օդից ածխաթթու գազ: Այդ անօրգանական նյութերից լույսի ազդեցությամբ, կանաչ քլորոֆիլի մասնակցությամբ բույսը պատրաստում է օրգանական նյութ` շաքար:
3.Ո՞ր բույսերն են սնվում կենդանիներով և ի՞նչու:Սապրոֆիտներ — սնվում են մահացած կենդանի օրգանիզմների մնացորդներով, բույսերի պտուղներով, այլ պատրաստի օրգանական նյութերով:Օրինակ` աղիքային ցուպիկը, պենիցիլինը, ճանճը, բորենին:Գիշատիչներ — բոլոր այն կենդանի օրգանիզմներն են, որոնք որս են անում: Այսինքն բռնում են իրենց զոհին, սատկացնում, ապա սնվում դրանցով:Օրինակ` սարդը, կոկորդիլոսը, վագրը, գայլը:Որոշ բույսեր հանդիսանում են գիշատիչներ: Նրանք ունեն հատուկ «թակարդներ», որոնցով որսում են միջատների և սնվում նրանց օրգանական նյութերով: Դրանք միջատակեր բույսերն են:Օրինակ` ռաֆլեզիան, վեներայի ճանճորսը, ցողիկը, ցնցղենին:Մակաբույծներ — ապրում են որևէ կենդանի օրգանիզմի մեջ կամ օրգանիզմի վրա: Սնվում են նրա օրգանական նյութերով: Այդ օրգանիզմը մակաբույծի տերն է: Մակաբույծները թունավորում են տիրոջ օրգանիզմը: Օրինակ՝ լյարդի ծծանը, էխինոկոկը, եզան երիզորդը, տիզը:
4.Ի՞նչ է հետերոտրոֆ օրգանիզմներ գիտեք:Բերե՛ք օրինակներ:Հետերոտրոֆ սննդառության հիմնական ձևը պատրաստի սննդի որոնումն ու կլանումն է:Հետերոտրոֆները օգտվում են ֆոտոսինթեզի պատրաստի արդյունքներից` թթվածնից և շաքարից ու դրա վերափոխումներից: Հետերոտրոֆ են բոլոր սնկերը և կենդանիները։Լինում են՝ կենդանակեր, ամենակեր ,բուսակեր։
5.Ի՞նչ է շնչառությունը: Կենդանի օրգանիզմների կարևոր հատկանիշներից է նյութափոխանակությունը: Կենդանի օրգանիզմների նյութափոխանակության կարևոր դրսևորում է գազափոխանակությունը:Այն գազափոխանակությունը, երբ օրգանիզմը օդից կլանում է թթվածին և անջատում ածխաթթու գազ կոչվում է շնչառություն:
6.Շնչառական ի՞նչ օրգաններ գիտեք: Ջրային կենդանիների շնչառության օրգանն է` խռիկները:Ցամաքային կենդանիների շնչառության օրգանն է` թոքերը:Միջատների շնչառության օրգանն է` շնչառական խողովակները՝ տրախեաները:Կենդանիների շնչառության օրգան կարող է լինել նաև մաշկը: Գորտի գազափոխանակության գրեթե կեսն ապահովում է մաշկը:
1. Կետերի փոխարեն գրի՛ր փակագծում տրված բառերի հականիշները:
Փարիզում անցորդներից մեկը սաստիկ անձրևի տակ ընկավ: Դալարելուց պաշտպանվելու համար թևի տակի նկարը բարձրացրեց գլխի վրա ու վազեց: Երերուն աշխարհում դեռևս ոչ ոք անձրևից այդպիսի թանկագին «անձրևանոցով» չէր պաշտպանվել :Տեսնելով անցորդի գլուխը պաշտպանող նկարը`դեպքի …կամավոր վկան`(ոստիկանը), զարմանքից խոսեց: Նա ճանաչեց Գյուստավ Կուրբեի նշանակալի «Քնած շիկահեր կինը» կտավը: Թանգարանից հափշտակված այդ նկարի վերատպված օրինակները հենց այդ օրը … (հավաքվել) ոստիկաններին: Նկարը յոթ հարյուրից ութ հարյուր դոլար էր գնահատված: Ոստիկանը մարդուն … (առաջնորդել) մինչև նրա բնակարանը, որտեղ գոյացել են տարբեր ժամանակներում տարբեր տեղերից գողացված նկարների ամբողջ պատկերասրահ:
-Ավելի լավ էր մինչև ոսկորներս թրջվել,- տխրությունից ասաց գողը, երբ նրան բռնեցին:
2. Մանրամասն պատմի´ր քո կյանքի կարևոր օրերից մեկի մասին և պատմությունը վերնագր´ր:
3. Ավելորդ բառերը գտի´ր և նախադասություններն ուղղի´ր:
Ներեցեք, որ սպասեցնել տվեցի:
Ներեցեք, որ սպասեցրեցի։
Երկրաչափությունը դա առանձին գիտություն է:
Երկրաչափությունը առանձին գիտություն է:
Երամն արագ օդ բարձրացավ, նրանք ուղղություն վերց- րին դեպի հարավ:
Երամն արագ օդ բարձրացավ՝ ուղղություն վերցնելով դեպի հարավ
Նա զգացնել տվեց, որ զրույցն իր սրտով չէ:
Ֆրանսուհի տիկինն իր անկյունից զննում էր զրուցակիցներին:
Ֆրանսուհի տիկինն անկյունից զննում էր զրուցակիցներին:
Երկրորդ անգամ մի´կրկնիր այդ պահանջը:
Երկրորդ անգամ մի´կրկնիր պահանջը:
Քանիցս անգամ խոսվել է այդ մասին:
Քանիցս խոսվել է այդ մասին:
Բամիցս անգամ զգուշացրել եմ քեզ:
Բամիցս զգուշացրել եմ քեզ:
4..Տեքստը համաոոտ փոխադրի´ր (նույն միտքը ավելի հակիրճ ներկայացրու) և համապատասխան հետևություննե´ր արա:
Լինում է չի լինում, մի փադիշահ (թագավոր, շահ, սուլթան) է լինում: Մի անգամ այս փադիշահն իր շքախմբով շրջելիս է լինում, տեսնում է՝ մի ծերունի ձիթենի է տնկում: Նա մոտենում է ծերունուն ու զարմացած հարցնում.— Ո՜վ ալևոր, այդ ինչո՞վ ես զրաղված այս շոգ կեսօրին: Հանգստանալուդ ժամանակը վաղուց հասել է, իսկ դու դեռ աշխատում ես: Կապրե´ս, մինչև այս ծառը պտուղ տա:-Ո՜վ ամենակարող տեր, չէ´ որ աշխարհի օրենքն է, որ մեկը ծառ տնկի, մյուսը ճաշակի դրա պտուղները: Բայց էլի ապրելու հույս մինչև այն օրը, որ ծառն սկսի պտուղ տալ:Փադիշահին դուր է գալիս ծերունու պատասխանը, և նրան դրամով լի քսակ է տալիս:-Ա’յ, տեսնո՞ւմ ես՝ ծաոն սկսեց պտուղ տալ,- ժպտում է ծերունին:Փադիշահր ծիծաղում ու էլի մի քսակ է տալիս ծերու- նուն:-Ո´վ մեծ փադիշահ, ուշադրությո´ւն դարձրու, որ մյուս ծառերը տարին մեկ անգամ են պտուղ տալիս, իսկ իմ տնկին՝ երկու անգամ:Այս կատակն ավելի է դուր գալիս փադիշահին: Նա ծերունուն է տալիս երրորդ քսակն ու ասում իր ուղեկիցնե- րին.-Գնա´նք, բարեկամնե´ր, թե չէ այս ծերունու մոտ մի քիչ էլ որ կանգնենք, բոլորովին կսնանկանանք:
Կար մի թագավոր, ով տեսավ մի ծերունու, ով ծառ էր տնկում և թագավորը գնահատելով ծերունու արած գործը և պարգևատրեց նրան։
Առաջադրանքներ
Մի քանի նախադասությամբ ավարտի՛ր միտքը՝ ,,Ժլատը նա է, ով…,,:
Ժլատը նա է, ով ամեն ինչ ուզում է միայն իրեն, իսկ մյուս մարդկանց անտեսում է։ Ես խորհուրդ կտամ ժլատ մարդկանց, որ նրանք դառնան խելացի ու մտածեն վաղվա մասին ։
89.Կետերի փոխարեն գրի՛ր գրիչ, բույն, ծով բառերի ձևերը: Բոլոր բառերի նման ձևերը խմբավորի՛ր: Յուրաքանչյուր բառը քանի՞ ձև ունեցավ:
Իր բոյնը հյուսել էր մեր այգու ամենաբարձր ծառի վրա:Չմոտենաս իմ բնին, ձագուկներս հանկարծ կվախենան:Ճուտը գլուխը բնից դուրս էր հանել ու սպասում էր մորը:Այդ թռչունին իր ձագերով ու բնով կբերեմ, որ իմ այգում ապրի:Ձագուկները կծկվել էին բնում ու վախեցած նայում էին:Գիշերվա փոթորկից հետո ծովը հանգստանում էր:Մեքենան մոտենում էր ծովին, արդեն լսվում էր նրա շառաչը:Որոշեց ծովից հեռու ապրել, որ մոռանա այդ դեպքը:Փոթորկուն ծովը հիանում եմ, բայց և վախենում եմ լեռնացող ալիքներից:Ամբողջ օրը լողում էր ծովում ու վերադառնալու մասին չէր մտածում:Իմ գրիչը լավ չի գրում:Ձեռքը գցեց ընկերոջ գրիչին ու ծոցատետրում ինչ-որ բան նշեց:Ամբողջ թանաքը գրիչից դուրս էր հոսել, ու պայուսակը տեղ-տեղ սևացել էր:Այդպիսի բաները սովորական գրիչով չեն գրում:
90.Կետերի փոխարեն գրի’ր փակագծում տրված բառերը: Ընդգծի՛ր այն բառերը, որոնք առանց փոփոխելու գրեցիր:
Կենդանաբանական այգու (այգի) տնօրենը պատմում Էր, որ այդ փիղը (փիղ) կապեր քանդելու հմուտ (հմուտ) վարպետ էր: Գիշերները նա համառորեն ու ճարպկորեն քանդում էր իր ոտքերը (ոտքեր) կապած պարանները: Մի անգամ նույնիսկ կարողացել էր անաղմուկ հանել այն շինության (… շինություն) դուռը, որտեղ նրան բանտել էին (բանտել): Չանհանգստացնելով խոր քնած սպասավորը (սպասավոր) նա՝ որպես այցելու, գնացել էր այգու մյուս բնակիչների (բնակիչներ) հետ ծանոթանալու:
91.Զույգ նախադասությունները միացրո՛ւ, մեկ բարդ նախադասություն դարձրո՛ւ՝քանի ձևով կարող ես:Փողոցի ծայրը բաժանվում է նեղ ճանապարհների, որոնք տանում են դեպի այգիները:Զրույցը լռում էր, իսկ նրանք լսում էին ջրերի ձայնը:Վեր բարձրանալիս որսորդը զգաց, որ մեկը հետևում է իրեն:Անունը Ծիրանի տափ է, բայց ծիրանի ոչ մի ծառ չկա այնտեղ:Ժամանակին հսկաներ են ապրել, իսկ այդ ձորերը նրանց համար առուներ են եղել:Շինականին քարափի գլխի հովը դուր եկավ և Կալին կալսածը հեշտ կլիներ քամուն տալ:Ես ուրախ կլինեմ և ամեն ինչ կկարգավորվի:Դու քաջ ես ու անձնվեր և կարդարացնես մեր հույսերը:
92.Փակագծերում տրվածներից ընտրել այն բառը, որը փոխաբերական իմաստով կլրացնի տողասկզբի բառին։
1. առվակ մոլորված2. ժայռ մտախոհ 3. ծաղիկ ժպտուն 4. փողոց ուրախ 5. սենյակ հյուրընկալ 6. հուշարձան հպարտ). 7.բերդ ալևոր 8. ցայտաղբյուր զվարթ 9. ամպ թավահոնք 10. գիրք իմաստուն:
1.Տեքստի չորս բառերում տառի փոխարեն վանդակ է դրված, դու՛րս գրիր այդ բառերը՝ լրացնելով բաց թողած տառերը:
———փախչում, —————երբ————————————պատշգամբը—————ակնթարթի———————————————————————————————————————————2.Տեքստից դու՛րս գրիր տրված բառերի հոմանիշները.
ա/զուլալ —վճիտ———————————————բ/լուռ ——————անխոս——
գ/ակնդետ ———————Անհամբեր—————————դ/ընտանի ———սովոր————————
3.Դարձվածքները և համապատասխան բացատրությունները գրի՛ր իրար դիմաց.
ա/ լույս աշխարհ գալ ————————ծնվել,հայտնվել————————
բ/խելքը գլխին ————————
գ/կողը հաստ ————————————————
դ/ճաշըեփել ————————————————
ա/մեկին պաժել, լավ ծեծելբ/համառ, ինքնասածի, կամակորգ/դատող, բանիմաց, խելացիդ/
4.Տեքսից դու՛րս գրիր չորս բարդ բառ:—————————————————————————————————————————————————————————
5.Տեքստից դու՛րս գրիր եզակի թվով գործածված չորս բառ:————————————————————————————————————————————————————————————————
6.Տրված բառերից յուրաքանչյուրի դիմաց նշված է, թե այն ինչ խոսքի մաս է: Ո՞ր տարբերակում է սխալ նշված.ա/որսորդ – գոյականբ/եղնիկ – գոյականգ/առաջին –ածականդ/ազատ –ածական
7.Տեքստից դու՛րս գրիր մեկական հարցական և բացականչական նախադասություն:————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————
8.Ինչպիսի՞ն էր եղնիկը: Նկարագրի՛ր եղնիկին ̀ օգտագործելով տեքստի բառերը:————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————