Հաշվետվություն

բլոգ՝ https://aghababyan.home.blog/category/%d5%b4%d5%a1%d5%b5%d6%80%d5%a5%d5%b6%d5%ab/

Այս տարին շատ հետաքրքիր էր: Անցնել ենք շատ բանաստեղծություներ, հեքիաթներ և պատմվածքներ: Ծանոթացել ենք մեր գրողների, բանաստեղծների կենսագրությանը՝ Հովհաննես Թումանյան, Եղիշե Չարենց, Վահան Տերյան: Իմ ամենասիրած բանաստեղծներն են ՝ Եղիշե Չարենցը, իսկ բանաստեղծությունը ՝ «Գիտե՞ք, որ գարուն է արդեն», և Հովհանես Թումանյանի՝ «Ա՜խ, ի՜նչ լավ են սարի վրա»: Սիրում եմ Եղիշե Չարեցի « Գիտե՞ք, որ գարուն է» : Իմ համար այս ուսումնական տարին լի էր ձեռքբերումներով ու արկածներով:

17.05, 2022

258. Նախադասությունից այնպիսի բառ հանի՛րոր նախադասության միտքը չփոխվի (փորձի՛ր բացատրելթե ինչո՞ւ է այդպես):

            Ես անհամբեր սպասում եմ նոր թռիչքի:Անհամբեր սպասում եմ նոր թռիչքի:
            Դու հանգիստ նստել ես, կարծես ոչ մի տեղ էլ չես գնալու:Հանգիստ նստել ես, կարծես ոչ մի տեղ էլ չես գնալու:
            Մենք ամեն ինչ պատմել էինք, դու ավելացնելու բան չունեիր:Ամեն ինչ պատմել էինք, ավելացնելու բան չունեիր:
            Նա որտեղի՞ց էր գտել այդ հին իրերը: Որտեղի՞ց էր գտել այդ հին իրերը:
            Նրանք անպայման կգան, դու սպասի՛ր: Անպայման կգան, սպասի՛ր:
            Նա մեծահոգաբար թույլ տվեց, որ ես նորից սկսեմ: Մեծահոգաբար թույլ տվեց, որ նորից սկսեմ:
            Դու մի քիչ էլ սպասի՛ր, հետո գնա: Մի քիչ էլ սպասի՛ր, հետո գնա:
            Դուք ամռանը սարերում եղել ե՞ք: Ամռանը սարերում եղել ե՞ք:

259. Պարզի՛րթե տրված բառախմբերն ի՞նչ սկզբունքով են կազմված:

            Ա. Երգում եմ, բերել եմ, լսեցի, լռեմ, կգամ, պիտի բարձրանամ: Ես
            Երգում ենք, բերել ենք, լսեցինք, լռենք, կգանք, պիտի բարձրանանք: Մենք
            Բ. Երգում ես, բերել ես, լսեցիր, լռես, կգաս, պիտի բարձրանաս: Դու
            Երգում եք, բերել եք, լսեցիք, լռեք, կգաք, պիտի բարձրանաք: Դուք
            Գ. Երգում է, բերել է, լսեցի, լռի, կգա, պիտի բարձրանա: Նա
            Երգում են, բերել են, լսեցին, լռեն, կգան, պիտի բարձրանան: Նրանք

260. 259-րդ վարժությունը կարդա՛ և վերականգնելով գործողություն կատարողը՝ պարզի՛ր, թե բայերից բացի, ո՞ր բառերը դեմք ունեն:

ես, մենք, դու, դուք, նա, նրանք

16.05.2022

Բայի դեմքը, թիվը, ժամանակը

253. Կետերի փոխարեն մտածել բայը տեղադրի՛ր համապատասխան ձևով:

            Այդ մասին նա հազար անգամ մտածել էր ու ոչ մի եզրակացություն չէր արել:
            Դու ինչի՞ մասին էիր մտածում, որ այդպես հանկարծակի վեր թռար:
            Երբ ես մտածում եմ այդ մասին, աշխարհը փոխվում է աչքիս:
            Երանի՜ մտածեիր ու հետո անեիր, այդ դեպքում ամեն ինչ ուրիշ կլիներ:
            Մտածեց, ամեն ինչ ծանր ու թեթև արեց ու որոշեց մինչև հեռանալն անպայման տեսնել         նրան:
            Մտածիր , հետո՛ արա, թե չէ ստիպված անընդհատ ներողություն ես խնդրում:

254. Նախադասություններում գործողություն կատարողի անունը չկա. գտի՛ր՝ մե՞կն է, թե՞ մեկից ավելի (եզակի՞ է թե՞ հոգնակի):

            Զարմացա: եզակի: Տեսանք: հոգնակի: Փնտրում ես: եզակի: Վազում եք: հոգնակի :Կտա: եզակի: Կհասնեն: հոգնակի:

255. Պարզի՛ր, թե տրված բառախմբերն ի՞նչ սկզբունքով են կազմված:

            Ա. Մտնեմ, տարա, հասել է, գալիս եմ, վազում ես, թռչի, ունես պիտի հասկանա,             գրավել է, կգտնեմ: Եզակի
            Բ.
Մտնենք, տարանք, հասել են, գալիս ենք, վազում եք, թռչեն, ունեք, պիտի     հասկանաք, գրավել են, կգտնենք: Հոգնակի

256.Նախադասությունը լրացրո՛ւ: Պատասխանի՛ր հարցին:

            Բայն ունի երկու թիվ՝ Եզակի և Հոգնակի :
            Բայերից բացի՝ ո՞ր բառերը թիվ ունեն: Գոյականնզերը

257. Գրի՛ր, թե յուրաքանչյուր նախադասության մեջ գործողություն կատարողն ո՞վ է, և ընդգծի՛ր այն բառը, որը հուշեց:

            Օրինակ՝
Վերջերս այնտեղ հաճախ եք հյուր գնում: — Դուք:

            Երկու հարյուր կիլոմետր կտրել, եկել եմ, որ մի բան հարցնեմ: Ես
            Ծաղկած ճյուղը քո այգու եղրևանուց ես կտրել: Դու
            Շան վզին փոքրիկ ռադիոընդունիչ էր ամրացրել: Նա
            Անձավում ճանճի մեծության թռչուններ տեսանք: Մենք
            Հետաքրքիր բան եք մտածել: Մուք
            Մեզ ամեն տարի այցելում են: Նրանք

Ջ․ ՌՈԴԱՐԻ․ ՄԵԾ ԳԱԶԱՐԸ

Իսկ հիմա ես ձեզ մի պատմություն կպատմեմ աշխարհի ամենամեծ գազարի մասին: Դուք, իհարկե, մեկ անգամ չէ, որ լսել եք այդ մասին, բայց, իմ կարծիքով, պատմությունն այսպես է եղել: Մի անգամ մի գյուղացի իր բանջարանոցում գազար է տնկում և սկսում է խնամել. ջրում է, մաքրում մոլախոտերից, մի խոսքով՝ ամեն ինչ անում է՝ ինչպես հարկն է: Երբ ժամանակը գալիս է, սկսում է բերքը հավաքել. գազարները հանում է հողից: Հանկարծ տեսնում է մի շա՜տ մեծ գազար: Հա քաշում է, քաշքշում է, բայց հողից հանել չի կարողանում։ Փորձում է թե՛ այսպես, թե՛ այնպես, էլի չի կարողանում: Վերջապես չի դիմանում, կանչում է կնոջը:– Ջուզեպի՜նա։– Ի՞նչ է պատահել Օրեստե։– Էստեղ արի։ Այնպիսի՜ մի գազար է բուսնել… Ոչ մի կերպ չի ուզում դուրս գալ հողից։ Արի մի տե՛ս…– Հա՜ էլի, էս ի՜նչ մեծ է :– Արի այսպես անենք, ես կբռնեմ գազարից, իսկ դու՝ իմ բաճկոնից և կքաշենք։ Դե ինչ, պատրա՞ստ ես: Քաշեցի՜նք։ Էլի՜, էլի՜ քաշիր։– Ավելի լավ է ձեռքիցդ բռնեմ, թե չե բաճկոնդ կարող է պատռվել։– Լավ, ձեռքիցս բռնիր։ Դե՛, ուժեղ քաշիր։ Ո՛չ, ոչ մի կերպ չեմ կարողանում հանել: Հապա կանչիր որդուս, թե չէ ես լրիվ շնչահեղձ եղա..– Ռոմե՜ո, Ռոմե՜ո։– Ի՞նչ է պատահել, մայրի՛կ:– Այստեղ արի, միայն թե արագ։– Բայց ես դաս եմ սովորում:– Հետո կսովորես, իսկ հիմա օգնիր։ Տե՛ս, այս գազարը ոչ մի կերպ չի ուզում դուրս գալ հողից: Ես կբռնեմ հայրիկի մի ձեռքից, դու՝ մյուսից, իսկ ինքը կբռնի գազարից ու կքաշենք: Գուցե այդպե՞ս կարողանանք հանել հողից: Օրեստեն թքոտեց ափերին, շփեց ձեռքերը, ուժերը կենտրոնացրեց:— Դե ինչ, պատրա՞ստ եք: Մե՜կ-երկո՜ւ, քաշեցի՜նք։ Նորի՜ց… էլի՜, էլի՜… Չէ՛, ոչինչ չի ստացվում: — Սա երևի աշխարհի ամենամեծ գազարն է,- ասաց Ջուզեպինան:— Պետք է օգնության կանչել պապիկին, — առաջարկեց Ռոմեոն:— Դե կանչի՛ր,- համաձայնեց հայրը:— Ես միայնակ չեմ կարող քաշել-հանել:— Պապի՜կ, պապի՜կ։ Արի՛ այստեղ, շո՜ւտ արի:— Գալիս եմ, սիրելիս, գալիս եմ… Պարզապես դժվար է քայլելը… Քո տարիքում ես էլ էի արագ վազում, իսկ հիմա … Ի՞նչ է պատահել։ Պապիկը տեղ հասավ շնչակտուր և արդեն հոգնած:— Մեր բանջարանոցում աշխարհի ամենամեծ գազարն է աճել,- բացատրեց Ռոմեոն։— Երեքով չենք կարողանում հանել հողից, կօգնե՞ս։— Կօգնեմ, բա ո՞նց, հարազատս։— Ուրեմն այսպես կանենք,- ասաց Ռոմեոն,- դու կբռնես ինձնից, ես մայրիկի հետ հայրիկից կբռնեմ, իսկ նա՝ գազարը կքաշի… Եթե այս անգամ էլ չկարողանանք հողից հանել…— Լավ,- համաձայնեց պապիկը,- միայն մի րոպե սպասիր…— Ի՞նչ է եղել։— Միայն ծխամորճս մի կողմ դնեմ: Հնարավոր չէ միանգամից երկու գործ անել։ Պետք է կա՛մ ծխել, կա՛մ աշխատել, այդպես չէ՞։— Դե՛, սկսեցինք,- ասաց Օրեստեն։— Բոլորը պատրա՞ստ են։ Մե՜կ-երկո՜ւ, քաշեցի՜նք։ Մի անգա՛մ էլ, մի անգամ էլ՝ քաշեցի՜նք։ — Օօգնեցե՜ք։-Ի՞նչ պատահեց, պապի՛կ։— Չե՞ս տեսնում, ընկա։ Սայթաքեցի և ընկա: Եվ հենց ծխամորճիս վրա… Խեղճ ծերուկը նույնիսկ տաբատն էր վառել:— Ո՛չ, էսպես բան դուրս չի գա,- որոշեց Օրեստեն։-Ռոմե՛ո, վազի՛ր հարևան Անդրեայի մոտ, օգնության կանչիր:— Դե որ այդպես է, թող կնոջ ու տղայի հետ գա՝ ամբողջ ընտանիքով,- առաջարկեց Ռոմեոն:— Ճիշտ ես ասում,- համաձայնեց հայրը։ – Տես, է՜, ի՜նչ էլ մեծ գազար է… Սրա մասին կարելի է թերթին էլ հայտնել:— Գուցե հեռուստատեսությունից մարդ կանչենք,- առաջարկեց Ջուզեպինան։ Բայց նրա հետ ոչ ոք չհամաձայնվեց:— Հեռուստատեսությո՜ւն… – մրթմռթաց Օրեստեն,- ավելի լավ է հարևաններին կանչենք ու նախ սա՛ հողից հանենք: Կարճ ասած՝ եկավ Անդրեան, եկան նրա կինն ու որդին։ Ճիշտ է, տղան դեռևս շատ փոքրիկ էր՝ հինգ տարեկան, այնպես որ նրա ուժը շատ չէր… Այդ ընթացքում ամբողջ գյուղն արդեն իմացել էր հսկա գազարի մասին: Կատակելով ու զրուցելով նրանք գնում էին դեպի բանջարանոց։— Սա, ախր, ամենևին էլ գազար չէ, ասաց ինչ-որ մեկը,- այստեղ կետ ձուկ է նստել։— Կետերը ծովում են լողում։— Ոչ բոլորը։ Ես մեկին տեսել եմ տոնավաճառում .․.— Իսկ ես տեսել եմ գրքում… Մարդիկ հրահրում էին միմյանց:— Հապա մի դու փորձիր, Ջիրոլամո,- դու մեր մեջ ամենաուժեղն ես։ — Ես գազար չեմ սիրում, նախընտրում եմ կարտոֆիլ:— Իսկ ես՝ կոլոլակ: Կատակներով ու զվարճախոսություններով մարդիկ քաշեցին-քաշքշեցին, բայց, գազարը հողից հանել չկարողացան: Արդեն արևն էլ դեպի մայրամուտ էր թեքվում…Հինգ-վեց նախադասությամբ անսպասելի ու զվարճալի ավարտ հորինի՛ր։Արդեն արևն էլ դեպի մայրամուտ էր թեքվում և բոլորը պայմանավորվեցին, որ վաղ առավոտյան կգնան մեծ գազարի մոտ։ Արդեն գիշեր էր, բայց Ռոմեոն դեռ քնած չեր։ Նա պատուհանից դուրս էր նայում մեկ էլ տեսավ ինչ-որ մեկը պարում է։ Ռոմեոն արագ տնից դուրս եկավ տեսնելու համար․․․
—Հայրի՛կ, հայրի՛կ-բացականչեց ռոմեոն․
—Ի՞նչ է եղել, ինչու ես դրսում,-բարկացավ հայրը․
—Հայրիկ, փաստորեն մեր գազարը ուզում էր պարել, բայց քանի որ մենք հավաքվել էինք նրա շուրջը նա արմատներով մտել էր հողի խորքերը,-ասաց Ռոմեոն։
Քանի որ բոլորի քունն էլ տանում էր նրանք արագ նորից պարկեցին քնելու, բայց առավոտյան գազարը նորից ընդունել էր իր հին տեսքը։ Մի քիչ հետո արդեն մարդիկ նորից էին շրջապատել գազարին, բայց Ռոմեոն և նրա հայրը բոլորին բացատրեցին ինչ է եղել։ Այդօրվանից այդ գյուղում ամեն գիշեր մարդիկ գնում են տեսնելու պարող մեծ գազարին, որից գազարը շատ էր ուրախանում։

04-06.05. 2022

243. Տրված գոյականներից ի՞նչ անել կամ ի՞նչ լինել հարցին պատասխանող բառեր (բայեր) կազմի՛ր և բայ կազմող մասնիկներն ընդգծիր:

ա) Ամպ- ամպել, ծաղիկ-ծաղկել, վար-վարել, կար-կարել, երգ-երգել, ժողով-ժողովել, օճառ-օճառել:
բ) Գող-գողանալ, վախ-վախենալ, քար-քարանալ, մահ-մահանալ, մանուկ-մանկանալ, էջ(իջ)-իջնել, մայր-մայրանալ:

244. Տրված ածականներից բայեր (ի՞նչ անել կամ ի՞նչ լինել հարցին պատասխանող բառեր) կազմի՛ր և բայ կազմող մասնիկներն ընդգծի՛ր:

            Գեղեցիկ- գեղեցկանալ, հպարտ-հպարտանալ, տգեղ-տգեղանալ, մեծ-մեծանալ, փոքր- փոքրանալ, չար- չարանալ, չոր-չորանալ, թարմ- թարմանալ, խոնավ-խոնավանալ, սև- սևանալ, բարձր-բարձրանալ, մանր-մանրանալ, ճերմակ-ճերմակել, դալուկ- դալկանալ, ծանր-ծանրանալ:

247. Տրված արմատներով բայեր կազմի՛ր և բայ կազմող մասնիկներն ընդգծի՛ր:

            Նստ- նստել, սահ-սահել, վազ-վազել, կարդ-կարդալ, խաղ-խաղալ, տես-տեսնել, հաս-հասնել, հագ-հագենալ, փախ-փախչել, սառ-սառչել, թիռ-թռչել:

248. Պարզի՛ր, թե Ա և Բ բառախմբերն ի՞նչ սկզբունքով են կազմված: Այդ բառախմբերը լրացրո՛ւ:

            Ա. Գրել, հրել, վազել, քայլել, սուլել, սիրել, ատել, փախչել, թռչել, տեսնել, հասնել: Բառերին ավելացել է ել մասնիկը:
            Բ. Խաղալ, կարդալ, դողալ, սողալ, աղալ, բարկանալ, ուրախանալ, կամենալ,     վախենալ: Բառերին ավելաացել է ալ, անալ:

02.05.2022

321. Հարցում արտահայտող բառերի փոխարեն համապատասխան բառեր կամ բառակապակցություններ գերլով՝ նախադասություններ ստացի՛ր:

            Օրինակ՝
Նա ինչքա՞ն ժամանակ փնտրում էր ինչի՞ ի՞նչը: — Նա ամբողջ օրը փնտրում էր աղմուկի պատճառը:

            Ինչպիսի՞ տղա է հայտնվում:

Երիտասարդ տղա է հայտնվում:
            Քանի՞ ընկերները վազվզում են որտե՞ղ:

Հարազատ ընկերները վազվզում են այգում:


            Ո՞ւմ շնիկը թաքնվել էր որտե՞ղ:

Իմ շնիկը թաքնվել էր իր բնում:
            Ե՞րբ ո՞ր մաթեմատիկոսը ի՞նչ արեց:

Երեկ համալսարանի մաթեմատիկոսը բացահայտում արեց:

322. Նախադասության ընդգծված բառը կամ բառակապակցությունը փոխարինի՛ր հարցում արտահայտող բառով:

            Օրինակ՝
Մեր առջև գեղեցիկ քաղաքի մի փողոց է: — Որտե՞ղ գեղեցիկ քաղաքի մի փողոց է:

Մեր առջև գեղեցիկ քաղաքի մի փողոց է: — Մեր առջև ինչպիսի՞ քաղաքի մի փողոց է:

            Այս անգամ ուղևորվենք դեպի ապագան:

Երբ՞ կուղևորվենք դեպի ապագան:
            Ծաղկաթմբերը ծածկված են ծաղիկների խայտաբղետ գորգով:

   Ծաղկաթմբերը ծածկված են ծաղիկների ինչպիսի՞ գորգով:
            Պայծառ լուսավորող մի ամպ քուլա-քուլա բարձրանում է երկնքում:

Ինչպիսի՞ լուսավորող մի ամպ ինչպես՞ բարձրանում է երկնքում:
            Երկնքում թրթռացող հրե զանգվածը արհեստական արև է:

Երկնքում թրթռացող հրե զանգվածը ինչպիսի՞ արև է:
            Ուրեմն նրանք կարգավորում են իրենց քաղաքի կլիման:

Ուրեմն նրանք կարգավորում են ում ՞ քաղաքի կլիման:
            Թռչող թեթև մեքենաները սրընթաց անցնում են քաղաքի վրայով:

Թռչող թեթև մեքենաները սրընթաց ի՞նչ են անում որտեղով ՞ :

323. Նախադասության բառերը փոխարինի՛ր հարցում արտահայտող համապատասխան բառերով:

            Օրիանկ՝
Արան հոգնած վերադարձավ դաշտից: — Ո՞վ ինչպե՞ս ի՞նչ արեց որտեղի՞ց:

            Գնացքն անցավ: Ի՞նչը ի՞նչ արեց:
            Եկեղեցու զանգերը ղողանջում են: Ինչի՞ ինչերը ի՞նչ են անում:
            Մարդը դաշտում բահով փորում էր: Ո՞վ ո՞րտեղ ինչո՞վ ի՞նչ էր անում:
            Մարդու ոտքը քարին կպավ: Ու՞մ ի՞նչը ինչի՞ն ի՞նչ եղավ:
            Լուսացավ: Ի՞նչ եղավ:
            Ձին ախոռում անհանգիստ վրնջում էր: Ի՞նչը որտե՞ղ ինչպե՞ս ի՞նչ էր անում:
            Աղջիկները ջորն իջան ջրի: Ովքե՞ր ու՞ր ի՞նչ արեցին ինչի՞ համար:
            Ինքնաթիռը թռչում էր արծաթե ամպերի վրայով: Ի՞նչը ի՞նչ էր անում ինչպիսի՞ ինչերի՞ ո՞րտեղով :

324. Նախադասությունից հանի՛ր ընդգծված բառը (ենթական): Ո՞ր բառերն ու բառակապակցությունները նրա հետ դուրս եկան:

            Քամու ուժը երբեմն ապշեցնում է: ուժը ապշեցնում է
            Թունավոր շունչը կործանում է կենդանի ամեն բան: շունը կործանում է
            Կատաղի պտուտահողմը ճանապարհին ամեն ինչ կործանում է: պտուտահողմը կործանում է
            Մրրիկի սյունը կարծես երկնային վիշապ լինի: սյունը երկնային վիշապ լինի
            Կործանարար մրրիկը մի անգամ ամբողջովին ավերել էր տունը՝ բացի ապակե             սպասքների պահարանից (մի գավաթ անգամ չէր ջարդվել): մրրիկը ավերել էր

325. Եթե նախադասությունից ընդգծված բառերը հանենք, ո՞ր բառերը նրանց հետ դուրս կգան:

            Հողմը մի տան բակից երկինք էր հանել շան տնակը՝ շղթայակապ շան հետ: Մի տան բակից
            Մարդիկ մրրիկը տեսնում են մշուշապատ ամպի տեսքով: մշուշապատ ամպի տեսքով
            Մեր փոքրիկ նավակը ցատկոտում էր ալիքների փրփրաբաշ կատարներին: ալիքների փրփրաբաշ կատարներին
            Մի անգամ ես մոտիկից ծանոթացա բնության այդ արտասովոր երևույթի հետ: բնության այդ արտասովոր երևույթի հետ
            Երբեմն էլ մրրիկը կենդանի անձրևների պատճառ է դառնում: կենդանի անձրևների պատճառ է

02.05.2022

 Կատուն քայլում է:

Սև կատուն քայլում է մեր բակում:

Մարդը կարդում  է :

Մարդը հետաքրքիր գիրք է կարդում:

Ուսուցիչը դաս է բացատրում:

Երիտասարդ  ուսուցիչը նոր   դաս է բացատրում:

Խեցգետինը ետ-ետ քայլում է:

Երիտասրդ խեցգետինը  ափին  ետ-ետ քայլում է: